Số người đang online : 53 DI TÍCH KHẢO CỔ CÁI BÈO - Danh thắng - danh nhân, văn hóa - ẩm thực Việt Nam

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player

DI TÍCH KHẢO CỔ CÁI BÈO
post image
DI TÍCH KHẢO CỔ CÁI BÈO

Đã xếp hạng di tích lịch sử, văn hóa cấp quốc gia theo quyết định...

DI TÍCH KHẢO CỔ CÁI BÈO



1.   Tên di tích: Di tích khảo cổ Cái Bèo
2.   Loại công trình: Di tích lịch sử
3.   Loại di tích: Di tích lịch sử văn hóa
4.   Quyết định: Đã xếp hạng di tích lịch sử, văn hóa cấp quốc gia theo quyết định số 317/ QĐ ngày 22/01/2009 của Bộ VHTT & DL.
5.   Địa chỉ di tích: Thị trấn Cát Bà huyện Cát Hải, thành phố Hải Phòng
6.   Tóm lược thông tin về di tích:
     Di chỉ Cái Bèo thuộc địa phận xã Hải Đông, huyện Cát Hải, thành phố Hải Phòng (nay là thị trấn Cát Bà, huyện Cát Hải, thành phố Hải Phòng). Di chỉ có tọa độ 20043&;41” vĩ Bắc và 106058&;20” kinh Đông, cách trung tâm thị trấn Cát Bà 1,5 km về phía đông nam. Khu di chỉ Cái Bèo nằm trên một thung lũng tương đối bằng phẳng, có diện tích khoảng 1,8 vạn M2 nằm trong vùng núi đá vôi và vùng đồi cỏ tranh.
    Dãy núi Long Nhan tựa thể tay ngai, ôm lấy 3 mặt di chỉ, phía đông trông ra vụng biển Cái Bèo. Vụng biển được 2 dãy núi Áng Thảm và Bồ Nâu chạy vòng cung, tạo thành con đập thiên nhiên làm cho Cái Bèo trở thành một vụng kín gió.
    Địa thế Cái Bèo đẹp và thuận tiện, 3 mặt di chỉ là đồi núi và rừng thưa, nhiều thú, lắm cây. Trước mặt là biển có nhiều tôm cá. Núi đá vôi với thể giăng tay ngai, tạo cho nơi đây kín gió những ngày mưa, bão. Đó là cơ sở thuận lợi để cư dân cổ Cái Bèo quần tụ lâu dài và tạo nên nền văn hóa đặc sắc trên đảo Cát Bà.
   Di chỉ Cái Bèo đã qua 6 lần khảo sát, khai quật:
- Năm 1938, Di chỉ Cái Bèo được nhà khảo cổ học người Pháp M.Colani phát hiện và khảo sát. Lúc đầu di chỉ mang tên vịnh Làng Chài.
- Tháng 4 năm 1972, Viện khảo cổ học tiến hành đào thám sát với diện tích 6m2. Kết quả đào thám sát cho biết: địa tầng di chỉ dạy 0,9m; hiện vật bao gồm các di vật đá và gốm mang đặc trưng của nền văn hóa Hại Long.
- Năm 1973, Viện Khảo cổ học và Sở văn hóa thông tin Hải Phòng khai quật di chỉ Cái Bèo lần thứ nhất với diện tích 221m2. Di chỉ chính thức được đặt tên là di chỉ Cái Bèo.
    Kết quả khai quật cho thấy : Địa tầng di chỉ dày 3,5 m, có 3 lớp văn hó, ngăn cách nhau bởi 2 lớp vô sinh. Hai lớp dưới đặc trưng cho văn hóa đá mới hay còn gọi là tiền Hạ Long. Lớp trên cùng thuộc văn hóa Hạ Long. Tại đây tìm được 2 bếp nguyên thủy, thu được 488 hiện vật đá và 14.976 mảnh gốm.
 Đồ đá có 56 công cụ ghè dẽo, 9 rìu mài bộ phận, 39 rìu bôn mài toàn thân. 280 công cụ có dấu vết sử dụng. Đồ trang sức có 2 vòng tay, một tinh thể thạch anh có vết mài.
Đồ gốm có 14.976 mảnh với 4 loại chất liệu chính là :
+ Gốm xốp: phân bố ở độ sâu 0m đến 1,2 m.
+ Gốm cứng mỏng : phân bố ở độ sâu 0m đến 2,4 m.
+ Gốm cứng dày : phân bố ở độ sâu 1,2 m đến 3 m.
+ Gốm mềm dày : phân bố ở độ sâu 1,6 m đến 3 m.
Trong các hố khai quật còn phát hiện thấy 105,85 kg xương thú và xương cá, tập trung ở trung tâm di chỉ, nơi có vết tích bếp.
 Về động vật có lợn rừng, nai, hươu, dê núi, khỉ, xương răng bò sát. Đây là xương của các loài thú hoang dã, không có động vật thuần dưỡng.
- Năm 1978, Bảo tàng Lịch sử Việt Nam và Bảo tàng Hải Phòng khai quật di chỉ Cái bèo lần 2 với diện tích 78m2. Về địa tầng di chỉ có 17 lớp, dày gần 3m.
Tại các hố khai quật phát hiện được 2 bếp lửa và 1 mộ chôn nằm co, còn cốt sọ.
 Hiện vật đá có 13 chày nghiền, 2 bàn nghiền, 5 hòn kê, 9 bàn mài rộng, 29 bàn mài rãnh, 1 dao mài đá, 12 công cụ ghè đẽo, 3 rìu ghè đẽo, 11 rìu mài lưỡi, 6 rìu mài toàn thân, 2 đục và những mảnh phế liệu.
Hiện vật gốm có: 5261 mảnh và 2 hiện vật gốm
- Năm 1986, di chỉ Cái Bèo được khai quật lần thứ 3 với diện tích 90m2. Địa tầng văn hóa dày 2,2m, thu được 180 công cụ đá, bao gồm: 100 công cụ ghè đẽo
( 56,7%) hầu hết là hình đĩa, lưỡi xung quanh; 11 công cụ mài(6,2%) toàn bộ là rìu, bôn có vai được mài nhẵn toàn thân; 66 công cụ không qua chế tác gồm chày, hòn kê, bàn nghiền và bàn mài( 37%). Hiện vật gốm có khoảng 11.300 mảnh gốm, gồm 3 loại chất liệu: thô ( chiểm khoảng 18%), mịn ( 73%), và xốp ( 9 % ). Di chỉ Cái Bèo có 2 giai đoạn văn hóa : Giai đoạn sớm thuộc văn hóa Tiền Hạ Long và giai đoạn muộn thuộc văn hóa hạ Long. Giữa 2 lớp này không gặp tầng ngăn cách.
    Tháng 12 năm 2006, Viện Khảo cổ và bảo tàng Hải Phòng khai quật di chỉ Cái Bèo lần thứ 4 với diện tích 54m2.  Di chỉ Cái Bèo có địa tầng dày ( trung bình 3m ) và được bảo tồn nguyên vẹn. Trong các di chỉ tiền sử ven biển Việt nam, không có di chỉ nào có địa tầng dạy và nguyên vẹn như địa tầng di chỉ Cái Bèo. Điều quan trọng là trên địa tầng này có thể đọc thấy sự thay đổi của cổ môi trường vùng biển Đông Bắc từ 7000 năm đến 3500 năm cách ngày nay với các lần biển tiến, thoái. Gắn với nó là quá trình phát triển văn hóa tiền sử của các lớp cư dân trên đảo Cát Bà.
   Di chỉ Cái Bèo tại Cát Bà được nhà khảo cổ học người Pháp M.colani phát hiện và khai quật năm 1938. Di chỉ Cái Bèo, một di chỉ ngoài trời có quy mô khá lớn, thềm biển của cư dân cổ. Đây là một trong những làng chài đánh bắt hải sản biển cổ, có phạm vi cư trú lớn và lâu dài được biết hiện nay ở Việt Nam. Là một gạch nối  trong dòng chảy liên tục của văn hóa khảo cổ từ văn hóa Hòa Bình – Bắc Sơn đến văn hóa Hạ Long và văn hóa Phùng Nguyên, giai đoạn đầu tiên của các thời đại Vua Hùng vương dựng nước.

7. Một số  hoạt động nhà trường đã và đang thực hiện chăm sóc di tích lịch sử di chỉ Cái Bèo:
   Xuất phát từ giá trị to lớn rất quan trọng của di tích, trường THCS thị trấn Cát Bà rất tự hào khi được bảo vệ và chăm sóc .
1. Trước mắt nhà trường kết hợp với Phòng văn hóa huyện khoanh vùng bảo quản di tích để ngăn ngừa mọi sự vi phạm khu di tích.
2. Tổ chức tập trung học sinh và cán bộ giáo viên – nhân viên nhà trường tuyên truyên về vị trí địa lý, diện tích, đặc điểm về quá trình nghiên cứu khu di tích lịch sử di chỉ Cái Bèo để GV – HS cùng nắm được và hiểu sâu hơn về khu di tích .
3. Tổ chức viết bài thu hoạch để nâng cao những kiến thức hiểu biết của từng học sinh về khu di chỉ Cái Bèo sau khi được  nhà trường tuyên truyền và qua việc tự tìm hiểu, đọc tư liệu tại phòng truyền thống của huyện, tìm hiểu tại địa phương nhằm khắc sâu kiến thức cho học sinh. Từ đó triển khai tốt công tác bảo vệ, chăm sóc và giữ gìn khi di tích.
4. Tổ chức cho Cán bộ - GV – NV và học sinh làm vệ sinh như dọn cỏ khu di tích, vớt rác thải trên vịnh nằm trong quần thể khu vực di tích được bảo vệ.
5. Thường xuyên các thầy cô giáo và học sinh hàng tháng đi kiểm tra mốc cắm chỉ giới bảo vệ, đất đai khu vực di chỉ khảo cổ học Cái Bèo nhằm phát hiện và ngăn chặn các hiện tượng lấn chiếm và xây dựng trái phép trên khu di tích.
6. Đội phát thanh tuyên truyền măng non nhà trường có bài viết hàng tháng phát thanh trên loa nhà trường về khu di chỉ Cái Bèo để giúp học sinh có ý thức sâu sắc hơn trong công tác bảo vệ, gìn giữ hòn đảo ngọc nơi các em đang sinh sống.
7. Tuyên truyền tới du khách mỗi khi đến thăm quan đảo Cát Bà hiểu biết được Cát Bà có khu di tích khảo cổ Cái Bèo được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia, nhằm thu hút du khách trong nước và ngoài nước tới  đảo ngọc Cát Bà nhiều hơn nữa.










 
8. Đề xuất và kiến nghị:
   Cái Bèo là di chỉ khảo cổ học, có giá trị quan trọng bậc nhất được biết đến hiện nay ở vùng ven biển và hải đảo đông bắc Việt Nam. Cái Bèo không chỉ tiêu biểu cho một nền văn hóa khảo cổ học, một văn hóa biển tiền sử, tiêu biểu cho thời đại đá mới sau Hòa Bình ở Việt Nam mà di chỉ Cái Bèo còn là tài liệu duy nhất cho biết nguồn gốc bản địa của văn hóa Cái Bèo và sự phát triển trực tiếp của văn hóa cái Bèo lên Hạ Long. Chúng tôi xin đề xuất như sau:
   Di chỉ Cái Bèo là di tích khảo cổ tiêu biểu cho cư dân khai thác biển đầu tiên ở Việt Nam. Vì vậy rất cần được xây dựng Bảo tàng văn hóa biển tiền sử tại Thị trấn Cát Bà. Di chỉ Cái Bèo mới khai quật hơn 400m2, còn diện tích lớn hơn để khai quật , nghiên cứu và đưa vào quy hoạch xây dựng bảo tàng ngoài trời . Vậy nơi đây đã hội tụ đủ các điều kiện để chúng tôi mạnh dạn xin kinh phí đề nghị xây dựng bảo tàng ngoài trời, một hình thức phát huy hiệu quả nhất di sản văn hóa tiền sử trên đảo Cát Bà. Bởi vì Cái Bèo là một vịnh kín gió, có địa thế đẹp với sự liên hoàn của núi đá vôi, thềm biển cổ rộng và vụng nông, nước xanh trong. Rất gần khu vui chơi giải trí Cát Cò 1,2,3, bến tầu du lịch và không xa thị trấn Cát Bà, một trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa của đảo Cát Bà. Khu vực này có tiềm năng rất lớn đối việc phát triển kinh tế du lịch. Đây là cơ hội để kết hợp phát triển kinh tế gắn với bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa của di chỉ Cái Bèo. Điều đó sẽ phát huy tác dụng, hấp dẫn, lôi kéo được nhiều du khách trong nước và nước ngoài tới thăm quan.
9. Thông tin về nhà trường
Trường THCS Thị Trấn Cát Bà
1. Họ tên Hiệu trưởng : Tô Thị Khâm
Chuyên ngành đào tạo : Đại Học Văn – Năm tốt nghiệp : 2008
Điện thoại cố định : 0313.688.447 . Điện thoại di động : 0982726590
Địa chỉ Email : kham thcscb@gmail.com
2. Họ tên Tổng phụ trách : Hoàng Thị Yên
Chuyên ngành đào tạo : Cao đẳng âm nhạc  – Năm tốt nghiệp : 2008
Điện thoại cố định : 0313.688.447 . Điện thoại di động : 0977862838
Địa chỉ Email : ntcyen79@ yahoo.com.vn.
3. Địa chỉ Trường : Số 101 , Tổ dân phố số 3 đường Hà Sen Thị trấn Cát Bà huyện Cát Hải, thành phố Hải Phòng.
Điện thoại cố định : 0313.688.447 .

0 Bình luận

Gửi bình luận:

Click here to cancel reply
Họ và tên
Tên đăng nhập
Mật khẩu
Xác nhận mật khẩu
Thư điện tử
Tỉnh thành